Chỉ cần để lộ khóa bí mật, người khác hoàn toàn có thể thay bạn ký các hồ sơ quan trọng mà bạn không hề hay biết. Trong môi trường giao dịch điện tử, đó là rủi ro rất lớn. Vậy khóa bí mật trong chữ ký số cá nhân là gì và cần quản lý ra sao để tránh rủi ro pháp lý?

1. Khóa bí mật trong chữ ký số cá nhân là gì? 

Theo Điều 3, Nghị định 68/2024/NĐ-CP, khóa bí mật là một khóa trong cặp khóa thuộc hệ thống mật mã không đối xứng, được dùng để tạo chữ ký số.

Trong hệ thống chữ ký số, mỗi người dùng sẽ sở hữu một cặp khóa bao gồm:

• Khóa bí mật (Private Key): dùng để tạo chữ ký số
• Khóa công khai (Public Key): dùng để kiểm tra và xác thực chữ ký số

Cặp khóa này hoạt động dựa trên công nghệ mật mã khóa công khai, phổ biến nhất là thuật toán RSA (Rivest-Shamir-Adleman) - một nền tảng quan trọng trong các hệ thống bảo mật hiện đại như ngân hàng điện tử, thương mại điện tử và xác thực danh tính.

Lưu ý, khóa bí mật có đặc điểm quan trọng nhất là:

• Chỉ thuộc quyền kiểm soát của người ký (cá nhân/doanh nghiệp)
• Không được chia sẻ dưới bất kỳ hình thức nào
• Là điều kiện bắt buộc để tạo ra chữ ký số hợp lệ

Hiểu đơn giản, nếu chữ ký số là “dấu xác nhận” trong môi trường điện tử, thì khóa bí mật chính là “chìa khóa” để tạo ra dấu xác nhận đó.

2. Cơ chế hoạt động của khóa bí mật trong chữ ký số cá nhân

Chữ ký số được thiết lập dựa trên cơ chế mã hóa không đối xứng. Khi thực hiện ký số trên môi trường điện tử, người ký sẽ sử dụng khóa bí mật của mình để ký vào thông điệp dữ liệu thông qua phần mềm ký số. Kết quả là một chữ ký số được gắn liền với nội dung văn bản.

Sau đó, người nhận sẽ sử dụng khóa công khai (được cung cấp trong chứng thư số) để kiểm tra và xác thực chữ ký. Nếu dữ liệu không bị thay đổi và chữ ký hợp lệ, hệ thống sẽ xác nhận tính toàn vẹn và danh tính của người ký.

Như vậy, khóa bí mật được dùng để ký số, khóa công khai dùng để xác minh. Điều quan trọng là trong suốt quá trình này, khóa bí mật phải do chính người ký kiểm soát để đảm bảo mọi chữ ký số được tạo ra đều gắn với trách nhiệm pháp lý của chủ sở hữu.

3. Rủi ro gì xảy ra nếu khóa bí mật không được quản lý chặt chẽ?

Khóa bí mật không chỉ là yếu tố kỹ thuật mà còn là căn cứ pháp lý quan trọng trong giao dịch điện tử. Một khi khóa bí mật bị lộ hoặc bị sử dụng trái phép, hậu quả có thể rất nghiêm trọng.

Trên thực tế, nhiều người dùng vẫn có thói quen chia sẻ USB Token, dùng chung chữ ký số hoặc lưu trữ khóa trên các thiết bị không an toàn. Điều này tiềm ẩn nguy cơ bị lợi dụng để ký giả mạo các tài liệu quan trọng.  Ví dụ, đã có trường hợp kế toán nghỉ việc nhưng vẫn giữ USB Token và thực hiện ký thay các tờ khai thuế. Khi xảy ra sai sót, doanh nghiệp vẫn là bên phải chịu trách nhiệm vì chữ ký được tạo ra từ khóa bí mật hợp lệ.

Một khi văn bản đã được ký bằng khóa bí mật hợp lệ, người sở hữu chữ ký số vẫn phải chịu trách nhiệm pháp lý, dù không trực tiếp thực hiện thao tác ký. Ngoài ra, nếu chữ ký số không đảm bảo các điều kiện của chữ ký điện tử an toàn, giao dịch có thể không có giá trị pháp lý, không được công nhận.

Để hạn chế rủi ro, cá nhân và doanh nghiệp cần xây dựng thói quen quản lý khóa bí mật một cách chặt chẽ ngay từ đầu. Trước hết, không nên chia sẻ USB Token hoặc tài khoản ký số cho người khác sử dụng chung. Mỗi chữ ký số cần gắn với một cá nhân chịu trách nhiệm rõ ràng. Bên cạnh đó, nên bảo quản thiết bị ký số ở nơi an toàn, tránh cắm vào máy tính công cộng hoặc thiết bị không tin cậy.

Trong trường hợp nghi ngờ khóa bí mật bị lộ, cần liên hệ ngay với nhà cung cấp để khóa chứng thư số và cấp lại.

4. Chữ ký số ECA - Bảo mật cao, pháp lý vững chắc

Khóa bí mật là thành phần quan trọng nhất của chữ ký số. Vì vậy, lựa chọn một nhà cung cấp chữ ký số uy tín không chỉ giúp bạn sử dụng thuận tiện mà còn đảm bảo an toàn dữ liệu và giá trị pháp lý trong mọi giao dịch điện tử.

Khi đăng ký sử dụng chữ ký số ECA của Công ty Phát triển Công nghệ Thái Sơn, bạn sẽ được:

• Hạ tầng bảo mật đáp ứng đầy đủ quy định pháp luật về giao dịch điện tử.
• Được Bộ Thông tin và Truyền thông cấp phép, đảm bảo giá trị pháp lý khi ký số.
• Dễ dàng ký số trong kê khai thuế, BHXH, hóa đơn điện tử và các giao dịch trực tuyến.
• Đội ngũ hỗ trợ nhanh chóng, đồng hành trong suốt quá trình sử dụng.

Đăng ký ngay chữ ký số ECA để đảm bảo mọi giao dịch điện tử luôn an toàn và hợp lệ.

• Hotline: 1900.4767
• Website: https://eca.com.vn

Nguyệt Nga